Verdere prijsstijgingen in het verschiet

De Belgische consumptieprijsindex (CPI) bedroeg voor april 9 procent. Dat is het hoogste peil ooit gemeten. Er waren vooral belangrijke prijsstijgingen voor motorbrandstoffen, elektriciteit en huisbrandolie. Ook restaurants, cafés en citytrips werden duurder. Maar wat brengt de toekomst?

Inputprijzen en intenties

Om de CPI voor de komende maanden in te schatten, doen we onder meer een beroep op een econometrisch model. Een van de inputs in het model is de producentenprijsindex (PPI). Die wordt berekend op de totale uitgaande omzet van industriële bedrijven. De PPI wordt gezien als een goede voorspeller van de inflatie voor de eindgebruiker, hoewel die eerste zich een stuk volatieler gedraagt.

We kunnen het model verder aanvullen met gegevens uit de conjunctuurenquête van de Nationale Bank. Die bevraging peilt bij bedrijven uit verschillende sectoren onder meer naar hun intenties voor hun verkoopprijzen in de volgende drie maanden. Vooral de intenties van bouwbedrijven en kleinhandelaars vertonen een sterke (positieve) correlatie met de gemeten inflatie drie maanden later.

De onderstaande grafiek illustreert de performantie van het model (groen) in vergelijking met de effectief gerealiseerde CPI (blauw). Voor elke extra 10 procent bedrijven* die van plan zijn om hun prijzen te verhogen, zien we drie maanden later 0,3 procent meer inflatie. Ook de PPI-inflatie vertoont een positief verband met de CPI: in maart bedroeg die 40 procent, wat zich vertaalt in 4 procent extra CPI-inflatie.

Komende maanden

Op basis van dat model zien we de CPI de komende maanden nog verder toenemen, omdat in bijna alle sectoren almaar meer bedrijven een prijsverhoging plannen. Ook de PPI lijkt vooralsnog niet zijn plafond te hebben bereikt.

De recentste voorspellingen van het planbureau gaan ervan uit dat de CPI pas in Q4 zal beginnen af te koelen, met eind december nog altijd bijna 7 procent inflatie. Volgend jaar zouden de prijzen dan uiteindelijk weer trager gaan stijgen. De inflatie voor heel 2023 komt in het scenario van het planbureau uit op 3,5 procent, met pas vanaf oktober 2023 opnieuw een inflatie van minder dan 2 procent.

* Om exact te zijn gaat het over een balans: de indicator toont het procentuele verschil tussen het aandeel van de bedrijven die een prijsstijging versus een prijsdaling plannen.